Η επική, αριστουργηματική, cult space opera των Jodorowsky - Moebius
Η θρυλική σειρά The Incal είναι ένα από τα μεγάλα αριστουργήματα του κόσμου των comics. Είναι ο ορισμός του cult, ο ορισμός της επιστημονικής φαντασίας, είναι η σειρά που μετέτρεψε τους δημιουργούς της, το σεναριογράφο Alejandro Jodorowsky και τον εικονογράφο Moebius σε θρύλους, και η σειρά που μας εισάγει στο θαυμαστό σύμπαν του χιλιανού συγγραφέα, γνωστό ως Jodoverse. Το Incal έχει λατρευτεί από γενιές και γενιές αναγνωστών σε όλο τον κόσμο, έχει εκθειαστεί από καλλιτέχνες και κριτικούς, και έχει επηρρεάσει αμέτρητους δημιουργούς, αλλά και το είδος του sci-fi γενικότερα - και όχι μόνο στα comics.
Dune - η αρχή
Όλη η ομάδα δούλεψε σε εξοντωτικούς ρυθμούς (ο Moebius έκανε περισσότερα από 3.000 σχέδια χαρακτήρων, τοπίων και storyboards), αλλά το μεγαλεπήβολο αυτό project δεν πραγματοποιήθηκε ποτέ, προς μεγάλη απογοήτευση όλων. Το Dune του Jodorowsky θεωρείται ως η καλύτερη ταινία επιστημονικής φαντασίας που δε γυρίστηκε ποτέ. Ενδεικτικά αναφέρω ότι θα πρωταγωνιστούσαν οι... Orson Welles, Alain Delon, Charlotte Rampling, Mick Jagger, David Carradine και... Salvador Dali, και η μουσική θα ήταν από τους... Pink Floyd ! Ο χιλιανός σκηνοθέτης είχε υποσχεθεί ότι το έργο του θα έδινε στους θεατές όλο το "τριπάρισμα" του LSD, χωρίς να χρειαστεί να το πάρουν. Επίσης, στην προ-παραγωγή της ταινίας γνωρίστηκαν ο H.R Giger με τον Ridley Scott, μία συνάντηση που οδήγησε στη δημιουργία του κλασικού sci-fi thriller "Alien". Καταλαβαίνετε τώρα για τί ταινία, και τί απογοήτευση μιλάμε.
(Μία εσωτερική ματιά στη διαδικασία παραγωγής της ταινίας θα μας προσφέρει το ντοκυμανταίρ του Frank Pavich Jodorowsky's Dune, που αναμένεται να βγεί στις αίθουσες μέσα στο 2012)
The Incal
4 χρόνια μετά τη... σφαλιάρα του Dune, ο χιλιανός σεναριογράφος αποφάσισε να δημιουργήσει ένα δικό του sci-fi έπος σε μορφή comics. Η ιδέα του Incal ήρθε στον Jodorowsky μέσα σε ένα όνειρο, στο οποίο όμως συνειδητοποιούσε ότι ονειρευόταν. Ο ίδιος περιγράφει: "Βρισκόμουν στο διάστημα, ανάμεσα σε νεφελώματα, όταν ζήτησα να δω τον βαθύτερο εαυτό μου. Τότε εμφανίστηκαν μπροστά μου δύο αλληλοκαλυπτόμενες πυραμίδες (το σχήμα του Incal). Προσπάθησα να γίνω ένα με τις πυραμίδες, αλλά το κεφάλι μου κόντεψε να σπάσει σε μία έκρηξη φωτός. Και τότε ξύπνησα". Η φανταστική ιστορία του Incal, λοιπόν, είναι η προσπάθεια του συγγραφέα να εξηγήσει / "αποκωδικοποιήσει" αυτό το όνειρο.
Έχοντας μείνει έκπληκτος από τη φαντασία, τις καλλιτεχνικές ικανότητες και τη σχεδιαστική ταχύτητα του Moebius στο Dune, όταν ήρθε η ώρα να σκεφτεί το εικαστικό κομμάτι της δουλειάς, δεν υπήρχε καμία αμφιβολία στο μυαλό του ότι μόνο εκείνος θα μπορούσε να εικονοποιήσει το όραμά του. Έτσι ξεκίνησε η δεύτερη, πετυχημένη αυτή τη φορά συνεργασία τους. Τα πρώτα σχέδια δημοσιεύθηκαν στο περιοδικό που είχε συνιδρύσει ο Moebius, το θρυλικό Métal Hurlant, και το 1981 κυκλοφόρησε ο πρώτος από τους 6 τόμους της σειράς, "L'Incal Noir" (Το Μαύρο Ινκάλ), από την Les Humanoïdes Associés, με τον τελευταίο να εκδίδεται το 1988. Την ίδια χρονιά εκδόθηκε στα αγγλικά, σε 3 τόμους, πρώτα από την Epic Comics, θυγατρική της Marvel, και μετά από τη Humanoids Publishing, θυγατρική της DC. Αργότερα η Humanoids έκανε το τραγικό λάθος να επανεκδόσει το έργο με νέα, ψηφιακά χρώματα και λογοκριμένο (δείτε την πρώτη εικόνα παρακάτω), αλλά διόρθωσε την ιεροσυλία με μετέπειτα έκδοσή της, αποκαθιστώντας τα αρχικά, υπέροχα χρώματα του Moebius και αφαιρώντας την επαίσχυντη λογοκρισία. Η σειρά έχει μεταφραστεί και στα ελληνικά από τη ΜΑΜΟΥΘ COMIX, στην αυθεντική μορφή των 6 τόμων.
Η υπόθεση
(περιέχει spoilers)
Όλα ξεκίνησαν κάπως έτσι ...
Γνωρίστε τον John DiFool, τον κεντρικό χαρακτήρα της ιστορίας μας, ο οποίος μόλις έχει ριχτεί στη Suicide Alley από στρατιώτες, στη δεύτερη σελίδα του πρώτου τόμου της σειράς.
Ο John DiFool λοιπόν είναι ένας ελεεινός, θρασύδειλος ντετέκτιβ κατηγορίας "R", στα χέρια του οποίου καταλήγει, φαινομενικά τυχαία, ένας κρύσταλλος απίστευτης ενέργειας, το Incal του φωτός. Απο εκείνη τη στιγμή, η ζωή του αναστατώνεται, καθώς γίνεται το θήραμα ενός κυνηγιού στο οποίο παίρνουν μέρος οι ισχυρότερες δυνάμεις του σύμπαντος. Η εξωγήινη φυλή Berg, o αυτο-κλωνοποιούμενος πρόεδρος της πόλης και η επαναστατική ομάδα Amok είναι μερικά απο τα μικρά ψάρια που επιθυμούν το Incal . Τα μεγάλα ψάρια όμως είναι απείρως πιο επικίνδυνα. Ο Technopope με τους Technopriests του, μια ομάδα σκοτεινών ιερέων της τεχνολογίας που θέλουν να κυριαρχήσουν στο γαλαξία, και ο Μεταβαρώνος, ο μεγαλύτερος κυνηγός κεφαλών και πολέμαρχος του γνωστού σύμπαντος.
Ο κακομοίρης DiFool λοιπόν, μαζί με τον πιστό του σύντροφο, τον τσιμεντένιο γλάρο Deepo, έχει μπλέξει σε ένα δια-γαλαξιακό μακελειό με άγνωστη κατάληξη. Στο παιχνίδι μπαίνουν επίσης οι φύλακες του φωτεινού και του μαύρου Incal αντίστοιχα, οι αδελφές Animah και Tanatah, ο άνθρωπος με κεφάλι λύκου Kill Wolfhead (ο οποίος δουλεύει για την Tanatah) και ο ανδρόγυνος μεσσίας Solune, και το σκηνικό της εκπληκτικότερης διαστημικής όπερας στην ιστορία των comics έχει ολοκληρωθεί. Ο DiFool θα συγκεντρώσει γύρω του μία αταίριαστη ομάδα και θα πολεμήσει ενάντια στις δυνάμεις του σκότους, προσπαθώντας παράλληλα να λύσει το γρίφο του Incal. Οι εξελίξεις και οι ανατροπές διαδέχονται η μία την άλλη, όλα συμβαίνουν σε εξωφρενικά γρήγορους ρυθμούς, και σε κάθε γωνιά παραμονεύει και μία καινούρια έκπληξη. Και το χειρότερο από όλα είναι ότι... η τύχη του σύμπαντος βρίσκεται στα ανίκανα χέρια του συμπαθητικού μας ντετέκτιβ.
Το Incal είναι η αποθέωση της φαντασίας, της ξέφρενης δράσης και της καλλιτεχνικής ελευθερίας. Γραμμένο αναρχικά, και σχεδιασμένο ακόμη πιο αναρχικά, παντρεύοντας την τεχνολογία, τη μεταφυσική και τις κάρτες ταρώ (π.χ το όνομα του John DiFool παραπέμπει στην κάρτα the Fool, ο τρελός), είναι μία τρελή κούρσα που διανύει κόσμους και γαλαξίες, εξερευνώντας τα μεγαλύτερα μυστήρια της ανθρωπότητας, όπως η δημιουργία, το θαύμα της ζωής και η φώτιση. Ο Jodorowsky έχει περιγράψει σε συνέντευξή του τη διαδικασία δημιουργίας της μνημειώδους αυτής σειράς ως απόλυτα "ελευθεριακή" και "μη λογική". Ο ίδιος προσπαθούσε να μη χρησιμοποιεί το μυαλό και τη συνείδησή του στη συγγραφή του σεναρίου, μπαίνοντας σε ένα είδος παραληρηματικής έκστασης και περιμένοντας να του έρθουν ιδέες σαν... δώρα. Έπειτα, δεν έγραφε τίποτα, απλά διηγούνταν στον Moebius την εμπειρία του, χρησιμοποιώντας συχνά και... παντομίμα. Ο μεγάλος εικονογράφος έβαζε αμέσως την εκπληκτική φαντασία του να δουλέψει, και ξεκινούσε να σχεδιάζει. Ο Jodorowsky έβλεπε τα αρχικά αυτά σκίτσα και έπαιρνε μεγαλύτερη έμπνευση, συνεχίζοντας το... διαλογισμό του. Οι λεπτομέρειες και οι διάλογοι προστίθενταν κάπου στην πορεία, χωρίς κανένα προηγούμενο προγραμματισμό. Η μέθοδος αυτή δουλειάς ήταν ασφαλώς ανορθόδοξη και άναρχη, αλλά τα αποτελέσματα δικαιώνουν πανηγυρικά τους δημιουργούς.
Το Incal εισήγαγε το κοινό στο περίπλοκο, δυστοπικό, αναρχικό σύμπαν που οραματίστηκε ο Jodorowsky - το Jodoverse. Έναν αμοραλιστικό μελλοντικό κόσμο όπου κυριαρχεί η τεχνολογία, ο οποίος θα αποτελούσε το σκηνικό διαδραμάτισης των πιο γνωστών μετέπειτα έργων του. Εισήγαγε επίσης τους πιο γνωστούς και αγαπητούς χαρακτήρες του σύμπαντος αυτού, τους οποίους θα χρησιμοποιούσε εκτενώς σε όλη τη διάρκεια της καριέρας του (π.χ DiFool, Metabarons, Technopriests). Η ιστορία του Incal έχει συνεχιστεί με prequel (προς το παρελθόν) και sequel (προς το μέλλον) spin-off σειρές από αξιόλογους καλλιτέχνες, και πάντα με τον Jodorowsky στο σενάριο, αλλά καμία από αυτές τις προσπάθειες δεν πλησιάζει το μεγαλείο και την υπέροχη τρέλα της αυθεντικής. Ενδεικτικό του αντίκτυπου που είχε η σειρά στο κοινό είναι το ότι αρκετοί αγγλόφωνοι αναγνώστες έμαθαν γαλλικά μόνο και μόνο για να μπορέσουν να τη διαβάσουν, λόγω έλλειψης κάποιας αγγλικής έκδοσης.
Στα τέλη της δεκαετίας του 80 υπήρξε μία απόπειρα μεταφοράς της σειράς σε animated ταινία από τον Pascal Blais, αλλά και αυτό το σχέδιο, όπως και το Dune πιο πριν, ματαιώθηκε. Παρέμεινε όμως το αρχικό trailer της ταινίας, το οποίο έφτιαξε ο Blais με τη βοήθεια καλλιτεχνών που είχαν δουλέψει στην cult ταινία Heavy Metal, και το οποίο μπορείτε να δείτε παρακάτω (ΠΡΟΣΟΧΗ ! spoiler), αν και η ποιότητα είναι ανάλογη παλιάς βιντεοκασέτας. Το 2011 τα Pascal Blais Studios ξαναέφτιαξαν το trailer χρησιμοποιώντας σύγχρονες ψηφιακές τεχνικές, με πολύ εντυπωσιακά αποτελέσματα, αν και αρκετά μακριά από το καλλιτεχνικό όραμα του Moebius.
The Incal - old trailer (80s)
The Incal - new trailer (2011)
Το 1997, ο Moebius και ο Jodorowsky έκαναν μήνυση στον γνωστό γάλλο σκηνοθέτη Luc Besson, ισχυριζόμενοι ότι "δανείστηκε" γραφικά και στοιχεία της υπόθεσης του Incal για την ταινία του The Fifth Element. Το παράξενο είναι ότι ο Moebius ήταν στο σχεδιαστικό επιτελείο της ταινίας. Τελικά, οι δύο δημιουργοί έχασαν τη δίκη.
Όλα τα albums της σειράς ( μαζί με sequels και prequels )
The Incal
- L'Incal Noir ("The Dark Incal") (1981)
- L'Incal Lumière ("The Light Incal") (1982)
- Ce qui est en bas (1984)
- Ce qui est en haut (1985)
- La cinquième essence - Galaxie qui Songe (1988)
- La cinquième essence - La planète Difool (1989)
Before the Incal
- Adieu le père ("Goodbye to father") (1988)
- Détective privé de "Classe R" ("Class R Detective") (1990)
- Croot! (1991)
- Anarchopsychotiques ("Psychoanarchists") (1992)
- Ouisky, SPV et homéoputes ("Ouisky, SPV and homeowhores") (1993)
- Suicide Allée ("Suicide Alley") (1995)
After the Incal
- Le nouveau reve ("The New Dream") (2000)
Final Incal
- Les Quatre John Difool (2008)
- Louz de Gara (2011)
The Incal @ Comics Alliance
The Incal @ wikipedia
The Incal @ forbidden planet
The Incal @ ifanboy
The Incal @ 20three
The Incal @ Graphic Novel Reporter
The Incal @ Strange Horizons
The Incal @ boing boing
The Incal @ Premonition
The Incal @ Urban Aspirines blog
